Türkiye'de iklim değişikliğinin etkileri üzerine yürütülen akademik bir çalışma, sıcak hava dalgalarının şiddetinde ve sıklığında yaşanan dramatik değişimi gözler önüne serdi. İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi'nden Prof. Dr. Barış Önol ve meteoroloji mühendisi Tolga Karakaya tarafından gerçekleştirilen araştırma, 1950'den 2025'e kadar olan süreci kapsayan verileri analiz etti.
Sıcaklık Rekorları ve Şiddet Artışı
Araştırma sonuçlarına göre, 1970-1990 yılları arasında 22-23 derece civarında seyreden yaz ortalamaları, 2000'li yılların başından itibaren hızla yükselerek 24-25 derece bandına yerleşti. 2024 yılı ise 26,1 derecelik ortalamasıyla tüm zamanların en sıcak yazı olarak kayıtlara geçti. Bilim insanları, 2010 yılından sonra sıcak hava dalgalarının şiddetinde bir rejim değişikliği yaşandığını ve yıllık toplam şiddet ortalamalarının referans döneminin üç katına çıktığını belirtti.
Olağanüstü Yıllar: 2023 ve 2025
Son 75 yılın en güçlü sıcak hava dalgaları 2023 ve 2025 yıllarında yaşandı. 2023 yazında sıcak hava dalgalarının büyüklüğü referans dönemine göre 7 kat artarken, 2025 yılında bu oran 11 kata kadar yükseldi. Uzmanlar, bu durumun atmosferik blokajlar, deniz yüzeyi sıcaklıkları ve toprak nemi gibi karmaşık süreçlerin bir sonucu olduğunu ifade ediyor.
Gelecek Senaryoları Endişe Veriyor
İklim değişikliğinin gelecekteki etkilerine dair yapılan projeksiyonlar, aşırı sıcak günlerin sayısının ciddi oranda artacağını gösteriyor. Özellikle 2051-2080 yılları arasında İstanbul ve Ankara'da 38, Konya ve Antalya'da 40, İzmir'de ise 53 güne kadar sıcak hava dalgası yaşanabileceği öngörülüyor. Bilim insanları, bu verilerin Türkiye'nin iklim rejiminde temel bir değişime işaret ettiğini belirterek, uyum stratejilerinin acilen güçlendirilmesi gerektiği konusunda uyarıda bulunuyor.