İş hukukunda önemli bir yer tutan kıdem tazminatı, 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesi çerçevesinde güvence altına alınmıştır. Bir iş yerinde en az bir yıl çalışmış olan işçiler, iş sözleşmesinin kanunda belirtilen şartlarla sona ermesi durumunda, çalıştıkları her tam yıl için 30 günlük brüt ücretleri tutarında tazminat almaya hak kazanırlar. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden hesaplama yapılır.
Giydirilmiş Ücret Kavramı
Tazminat hesaplamalarında esas alınan ücret, sadece işçinin çıplak maaşı değildir. İşçiye sağlanan yol, yemek, yakacak, giyim yardımı, kira desteği, teşvik primleri ve düzenli ödenen ikramiyeler gibi yan haklar da hesaba dahil edilir. Bu toplam tutara giydirilmiş ücret denir. Ancak, bu ödemelerin tazminat hesabına dahil edilebilmesi için devamlılık arz etmesi şarttır. Bir defaya mahsus yapılan ödemeler hesaplamaya katılmaz.
Tavan Uygulaması ve Farklılıklar
Kıdem tazminatı ödemelerinde, memur maaş katsayısına göre her altı ayda bir belirlenen bir tavan tutar mevcuttur. İşçinin brüt ücreti ne kadar yüksek olursa olsun, ödenecek tazminat miktarı bu tavanı aşamaz. 2026 yılının ikinci yarısı itibarıyla bu tavan 73.729,87 TL olarak uygulanmaktadır.
İhbar tazminatı hesaplamalarında da giydirilmiş ücret esas alınsa da, kıdem tazminatından ayrılan en önemli nokta tavan uygulamasıdır. İhbar tazminatında herhangi bir üst sınır bulunmadığı için, yüksek ücretli çalışanlar açısından bu durum önem arz etmektedir. İşverenlerin, işçiye sağladığı özel sağlık sigortası gibi düzenli yan hakları da günlük tutara bölerek tazminat hesabına dahil etmesi gerekmektedir.
