Küresel enerji piyasaları, Körfez bölgesinden gelen olumsuz haberlerin etkisiyle haftaya sert bir yükselişle başladı. Brent petrolün varil fiyatı, Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik endişeleri ve Suudi Arabistan'ın kritik Doğu-Batı boru hattına yönelik insansız hava aracı saldırısı sonrası 108 dolar seviyesini aştı. ABD'nin gösterge petrolü WTI ise 102 dolar civarında işlem görerek 100 dolar eşiğinin üzerindeki seyrini korudu.
Alternatif güzergah devre dışı
Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki limanlara ham petrol taşıyan boru hattının saldırı sonrası kapatılması, piyasalardaki arz endişelerini derinleştirdi. Bu hat, petrolün Hürmüz Boğazı'nı kullanmadan ihraç edilmesini sağlayan en önemli alternatif güzergah konumundaydı. Hattın devre dışı kalması, boğazdaki risklerin arttığı bir dönemde lojistik seçenekleri kısıtladı.
Bölgedeki gerilim, Pazar günü Hürmüz Boğazı'nda bir ticari geminin vurulmasıyla daha da tırmandı. Saldırı sonucunda bir kişi hayatını kaybederken üç kişi yaralandı. İran'ın boğaz üzerindeki kontrol iddiaları ve gemilerden hizmet bedeli talep etme girişimi, bölgedeki deniz ticaretini savaş öncesine göre çok daha karmaşık ve tehlikeli bir hale getirdi. Umman'ın arabuluculuğunda planlanan diplomatik görüşmelerin ertelenmesi ise çözüm umutlarını zayıflattı.
Akaryakıt fiyatlarında rekor
Yaşanan arz sıkıntıları, ABD'deki akaryakıt istasyonlarına doğrudan yansıdı. Ülkede ortalama motorin fiyatı, tarihte ilk kez galon başına 6 doların üzerine çıktı. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 60'lık bir artışa işaret ediyor. Analistler, küresel dizel arzındaki düşüşün yaklaşık 1,2 milyon varillik kısmının Hürmüz Boğazı'ndaki aksamalardan, 800 bin varillik kısmının ise Rusya'nın ihracat yasaklarından kaynaklandığını belirtiyor.
Savaş öncesinde günlük yaklaşık 20 milyon varil ham petrolün taşındığı Hürmüz Boğazı'ndaki kapasite, günümüzde 7 milyon varil seviyelerine kadar gerilemiş durumda. Ayrıca, toplamda günlük 5 milyon varil kapasiteye sahip rafinerilerin devre dışı kalması, küresel enerji dengesizliğini daha da belirginleştiriyor.