NASA'nın gezegen avcısı olarak bilinen TESS uzay teleskobu, gök bilim dünyasında heyecan yaratan yeni bir keşfe imza attı. Aynı yıldız sistemi içerisinde yer alan ve TOI-791 b ile TOI-791 c olarak adlandırılan iki yeni ötegezegen, fiziksel özellikleriyle dikkat çekiyor. Boyut olarak Güneş Sistemi'ndeki gaz devlerine benzeyen bu gezegenler, son derece düşük kütleleri nedeniyle bilim insanları tarafından pamuk şeker gezegenler olarak tanımlanıyor.
Sıra dışı yoğunluk
Oxford Üniversitesi Fizik Bölümü'nden George Dansfield liderliğindeki araştırma ekibi, TESS'in yedi yıl boyunca topladığı bin 122 günlük veriyi inceleyerek bu dünyaların gizemini çözmeye çalıştı. Yapılan analizler, TOI-791 b'nin neredeyse Jüpiter ile aynı boyutta olmasına rağmen kütlesinin Jüpiter'in sadece yüzde 3'ü kadar olduğunu ortaya koydu. Benzer şekilde, TOI-791 c ise Jüpiter'den daha büyük bir hacme sahip olmasına rağmen kütle bakımından Jüpiter'in yalnızca yüzde 5,9'una ulaşıyor.
Bu tür düşük yoğunluklu dev gezegenlerin aynı sistemde bir arada bulunması, gök bilimciler için oldukça nadir ve değerli bir durum olarak değerlendiriliyor. NASA Ames Araştırma Merkezi'nden Steve Howell, bu gezegenlerin incelenmesinin, gezegen sistemlerinin evrimi ve oluşumu hakkında yeni bilgiler sunabileceğini belirtti.
Kütleçekimsel etkileşimler
Araştırmacılar, gezegenlerin kütlelerini doğrudan ölçmek yerine, yıldızlarının önünden geçişleri sırasındaki zamanlama farklılıklarını analiz etti. İki gezegenin birbirlerinin kütleçekiminden etkilenmesi, yörünge hareketlerinde küçük değişimlere yol açıyor. Bu yöntem, uzak sistemlerdeki gezegenlerin özelliklerini anlamak için kritik bir rol oynuyor.
Bilim insanları şimdi bu gezegenlerin atmosferik kimyasal yapılarını ve düşük yoğunluklu dev yapıların nasıl oluştuğunu anlamak için çalışmalarını sürdürüyor. 2018 yılında fırlatılan TESS, bugüne kadar 897'si doğrulanmış binlerce ötegezegen adayı tespit ederek uzay araştırmalarına önemli katkılar sağlamaya devam ediyor.
