ABD Başkanı Donald Trump tarafından imzalanan yeni bir başkanlık kararnamesi, çocukluk çağı rutin aşı takviminde yer alan hastalık sayısını 18'den 11'e düşürmeyi hedefliyor. Söz konusu düzenleme; COVID-19, grip, rotavirüs, menenjit, RSV ve hepatit A ile B aşılarının rutin önerilen listesinden çıkarılmasını içeriyor. Ayrıca, kızamık, kabakulak ve kızamıkçık (KKK) aşısının tek bir kombine enjeksiyon yerine ayrı ayrı uygulanması öneriliyor.
Bilimsel dayanak tartışması
Avrupa İlaç Ajansı (EMA) Halk Sağlığı Tehditleri Dairesi Başkanı Marco Cavaleri, bu kararın bağışıklama süreçlerinde ciddi açıklar yaratabileceğini belirtti. Cavaleri, aşıların bölünmesinin bilimsel bir dayanağı olmadığını vurgulayarak, bu durumun ebeveynlerin aşı takvimini aksatmasına veya tamamen terk etmesine neden olabileceği uyarısında bulundu. Sağlık uzmanları, kombine aşıların hem çocuklar hem de sağlık çalışanları için süreci kolaylaştırdığını, bu nedenle ABD'nin attığı adımın küresel aşı geliştirme eğilimlerine ters düştüğünü ifade ediyor.
Küresel sağlık riski
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, aşıların güvenli olduğunu ve otizmle ilişkilendirilemeyeceğini hatırlatarak, mevcut bilimsel kanıtların bu kararla çeliştiğini belirtti. Özellikle ABD Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr.'ın aşı karşıtı söylemleriyle eş zamanlı gelişen bu politika değişikliği, toplumda aşı tereddüdünü körükleme riski taşıyor.
Avrupa'da aşılama oranlarının düşüşüyle birlikte kızamık gibi hastalıkların yeniden yayılmaya başladığına dikkat çeken uzmanlar, ABD'deki bu kararın sınırları aşan bir halk sağlığı krizine dönüşebileceğinden endişe ediyor. 2024 yılı itibarıyla Ermenistan, Avusturya, Azerbaycan, İspanya, Birleşik Krallık ve Özbekistan'da kızamık vakalarının yeniden görülmesi, aşılama oranlarındaki düşüşün somut bir sonucu olarak değerlendiriliyor. Sağlık otoriteleri, aşı güveninin zedelenmesinin çocuk felci gibi kontrol altına alınmış hastalıkların geri dönmesine zemin hazırlayabileceği konusunda dünya genelinde kamuoyunu dikkatli olmaya çağırıyor.
